
Troeven Spelregels: leer Kwajongen snel en speel als een pro
24 september 2026
Stiften Spelregels: complete uitleg, punten en varianten
25 september 2026Wingspan is een schitterend engine builder over vogels verzamelen in drie habitats. Kun je de handleiding even niet vinden of wil je snel opfrissen hoe alles werkt, dan ben je hier goed. In dit artikel nemen we je stap voor stap mee door de Wingspan spelregels, met heldere voorbeelden en praktische tips die je direct kunt toepassen.
We schrijven vanuit de ervaring van onze redactie van drie fanatieke spelers. We leggen niet alleen de basis uit, maar wijzen je ook op veelgemaakte fouten en slimme keuzes per actie. Zo kun je zelfverzekerd spelen, of je nu voor het eerst begint of al gevorderd bent.
Korte uitleg van het spel
Wingspan is een tactisch bordspel waarin je vogels in drie habitats speelt: bos, grasland en watergebied. Met elke vogel die je toevoegt groeit je motor en worden acties zoals voedsel verzamelen, eieren leggen en kaarten trekken sterker. De kunst is om een gebalanceerd reservaat op te bouwen dat punten oplevert via vogels, eieren, doelen en bonussen.
Dit spel past bij spelers die houden van rustige strategie, slimme combinaties en een vleugje planning. Het is toegankelijk voor beginners en biedt voldoende diepgang voor liefhebbers die graag hun efficiëntie optimaliseren.
Speloverzicht
Aantal spelers: één tot vijf. Speelduur: ongeveer veertig tot zeventig minuten, afhankelijk van het aantal spelers. Leeftijd: vanaf tien jaar. Type spel: tableau building en engine builder met setverzamelen en lichte grondstofmanagement.
Het spel verloopt in vier rondes. In elke ronde neem je beurten waarin je precies één actie kiest. Aan het einde van elke ronde wordt een gemeenschappelijk doel gescoord en daalt het aantal acties voor de volgende ronde met één.
Benodigdheden en spelmateriaal
Het basisspel bevat de volgende onderdelen. We benoemen kort wat ze doen, zodat je tijdens het spelen snel weet waar je wat voor gebruikt.
- Persoonlijke speelmatten: één per speler, met drie rijen voor bos, grasland en watergebied. Elke rij toont van links naar rechts kolommen die je acties sterker maken en soms kosten in eieren tonen bij het plaatsen van vogels.
- Vogelkaarten: elke kaart toont habitatpictogrammen, voedselvereisten, punten, een nesttype, een limiet aan eieren en soms een eigenschap. Eigenschappen zijn wit bij het spelen, bruin wanneer geactiveerd tijdens een rijactie en roze voor tussen je beurten.
- Voedselfiches: vijf soorten voedsel, namelijk zaden, vis, fruit, ongewervelden en knaagdieren. Sommige vogelkaarten vragen specifiek voedsel of laten je een wild symbool gebruiken.
- Eierfiches: plastic eieren in verschillende kleuren. De kleur is cosmetisch, elk ei is één punt aan het einde van het spel.
- Actieblokken: per speler een set houten blokjes. Je gebruikt per beurt één blokje om een actie te kiezen en activeert daarmee ook je rij van rechts naar links.
- Vogelhuisje en dobbelstenen: het vogelhuisje is de dobbelbeker. De vijf dobbelstenen tonen voedselresultaten die je bij de bosactie pakt.
- Vogelkaartenhouder en open aanbod: drie open vogelkaarten liggen zichtbaar. Daarnaast is er een gesloten trekstapel.
- Einde van de ronde doelen en doelenbord: vier willekeurige doeltegels worden aan het begin gekozen. Het bord heeft twee zijden voor een vriendelijke of competitieve telling.
- Bonuskaarten: persoonlijke doelen die aan het einde punten opleveren wanneer je aan de voorwaarde voldoet, zoals een aantal vogels met een bepaald nesttype of een minimum aan vleugelspanwijdte.
- Startspelerfiche en overzichtskaarten: handig voor de beurtvolgorde en symbooluitleg.
Voorbereiding
Volg deze stappen om snel te starten.
- Leg het doelenbord open met de gewenste kant. Schud de doeltegels en plaats er vier, één per ronde.
- Schud de vogelkaarten en leg een trekstapel klaar. Leg drie vogelkaarten open in de houder als aanbod.
- Plaats het vogelhuisje en werp alle vijf dobbelstenen erin. Dit is het startaanbod voor voedsel.
- Geef elke speler een speelmat, een set actieblokken en een overzichtskaart.
- Deel aan elke speler vijf vogelkaarten en vijf voedselfiches, van elk type één. Deel twee bonuskaarten per speler, kies er één om te houden en leg de andere af.
- Elke speler kiest nu hoeveel van de vijf vogelkaarten en vijf voedselfiches hij of zij houdt. Samen houd je er precies vijf. Voor elke kaart die je houdt, moet je een voedselfiche afleggen, en omgekeerd.
- Bepaal een startspeler en geef het startspelerfiche door met de klok mee.
Doel van het spel
Het doel is om na vier rondes de meeste punten te hebben. Je scoort punten voor gespeelde vogelkaarten, eieren op je vogels, voedsel dat op vogels is gecachet, kaarten die onder vogels zijn geschoven, behaalde bonuskaarten en je positie bij elk einde van de ronde doel.
Overgebleven voedselfiches in je persoonlijke voorraad leveren geen punten op. Focus dus op omzetten van grondstoffen naar blijvende punten op tijd.
Spelverloop
Het spel duurt vier rondes. In ronde één heb je acht beurten, daarna daalt het aantal beurten per speler telkens met één. In je beurt kies je precies één van de vier acties. Plaats je actieblok in de meest rechtse vrije kolom van de gekozen rij en schuif het daarna stap voor stap naar links. Activeer tijdens dat schuiven je bruine vogeleigenschappen op die rij van rechts naar links.
Actie 1: Vogel spelen
Kies een vogel uit je hand en plaats die in een habitat waarin hij is toegestaan. Betaal het voedsel dat op de kaart staat. Als je de vogel in kolom twee of verder plaatst, moet je de eierkosten betalen die boven die kolom op je mat staan. Eieren neem je van je eigen vogels en leg je terug in de algemene voorraad.
Leg de vogelkaart in de meest linkse vrije kolom van die rij. Voer eventuele witte eigenschap van de vogel meteen uit. Voorbeeld: je speelt een graslandvogel in kolom drie. Je betaalt het voedsel op de kaart, plus één ei zoals aangegeven op de mat bij kolom drie in die rij.
Actie 2: Voedsel verzamelen in het bos
Plaats je blokje in de bosrij. Pak dobbelstenen uit het vogelhuisje gelijk aan het getal dat in de kolom staat. Vaak mag je later in de rij een kaart afleggen voor extra voedsel of een extra dobbelsteen pakken. Schuif je blokje naar links en activeer bruine vogels in het bos van rechts naar links.
Belangrijke regels: als het vogelhuisje leeg is, werp je alle dobbelstenen opnieuw. Als alle zichtbare dobbelstenen exact hetzelfde resultaat tonen, mag je ervoor kiezen om ze allemaal opnieuw te werpen voordat je pakt. Je pakt dobbelstenen en eventuele extra’s altijd één voor één, zodat tussenacties van kaarten correct kunnen plaatsvinden.
Actie 3: Eieren leggen in het grasland
Plaats je blokje in de graslandrij en leg eieren op je vogels tot de hoeveelheid die in de kolom staat. Respecteer per vogel de ei limiet. Tijdens het schuiven naar links kun je vaak een extra ei leggen door bijvoorbeeld een voedsel te betalen, volgens de pictogrammen op je mat. Activeer daarna je bruine graslandvogels van rechts naar links.
Voorbeeld: je legt drie eieren. Je verdeelt die over meerdere vogels, maar nooit boven de limiet per kaart. Als je een extra ei koopt via een pictogram, betaal je het aangegeven kostje en leg je dat extra ei direct.
Actie 4: Vogelkaarten trekken in het watergebied
Plaats je blokje in de watergebiedrij en trek vogelkaarten van de trekstapel of het open aanbod, tot het aantal dat in de kolom staat. De open kaarten worden pas aangevuld nadat je alle kaarten van deze actie hebt gepakt. Tijdens het schuiven naar links kun je vaak een ei of voedsel inruilen om één extra kaart te trekken, zoals je mat toont. Activeer daarna je bruine watergebiedvogels van rechts naar links.
Tip: als er niets bruikbaars open ligt, mag je altijd gedekt trekken van de stapel. Kies bij meerdere kaarten altijd bewust en stuk voor stuk, zodat je eventuele volgacties optimaal benut.
Belangrijke spelregels en uitzonderingen
- Kolomkosten in eieren: bij kolom twee en verder betaal je eieren zoals boven die kolom staat. Dit geldt voor elke habitat. De eerste kolom is gratis in eieren.
- Een voor een pakken: of je nu kaarten of voedsel pakt, doe dit één voor één. Sommige effecten laten je na het eerste pakmoment opnieuw werpen of beslissen.
- Vogelhuisje opnieuw werpen: alleen als het leeg is of als alle dobbelstenen hetzelfde resultaat tonen. Een rups en een rups/graan tellen niet als hetzelfde resultaat.
- Open aanbod bij kaarten: je vult het open aanbod pas aan nadat je deze actie volledig hebt afgerond, niet tussendoor na elke getrokken kaart.
- Roze eigenschap tussen beurten: een roze vogel mag je hoogstens één keer gebruiken tussen twee van je eigen beurten in. Niet elke keer dat een andere speler triggert binnen die periode.
- Ruilen van voedsel: je mag alleen twee willekeurige voedselfiches inwisselen voor één vereist voedsel tijdens het spelen van een vogel, niet op andere momenten.
- Cached voedsel en ondergeschoven kaarten: wat op vogels ligt blijft daar. Je kunt het niet later uitgeven. Elk fiche of kaart op die manier is één punt aan het einde.
Einde van het spel en puntentelling
Een ronde eindigt wanneer iedereen zijn actieblokken heeft gebruikt. Scoor het ronde doel en plaats je blokje op de bijbehorende rangorde. Neem alle blokjes terug voor de volgende ronde, behalve het blokje dat je op het doelenbord hebt gelegd. Ververs de drie open vogelkaarten en werp alle dobbelstenen in het vogelhuisje opnieuw.
Na de vierde ronde volgt de eindtelling. Tel punten voor:
- Vogelkaarten: het getal linksboven op elke kaart.
- Bonuskaarten: punten volgens de voorwaarden op je bewaarde bonuskaart(en).
- Einde van de ronde doelen: volgens de positie van je blokjes op het doelenbord.
- Eieren: elk ei op een vogel is één punt.
- Cached voedsel: elk fiche dat op een vogel ligt is één punt.
- Onder geschoven kaarten: elke kaart onder een vogel is één punt.
De speler met de meeste punten wint. Bij gelijkspel wint de speler met de meeste resterende voedselfiches en kaarten in hand samen. Blijft het gelijk, dan delen de spelers de winst.
Populaire spelvarianten
Vriendelijke of competitieve doelen
Het doelenbord heeft twee kanten. De vriendelijke kant beloont iedereen oplopend. De competitieve kant werkt met meerderheidsscores en kan spannender zijn voor ervaren spelers. Kies wat past bij je groep.
Solo met automa
In de solomodus neem je het op tegen een automa met een eigen deck. Trek aan het begin van de automabeurt een automakaart en voer de instructies uit. Rondeverloop, doelen en puntentelling volgen de normale regels. De automa scoort meestal via kaarten uit het open aanbod, vaste eierinkomsten en doelen. Het is een strakke en uitdagende puzzel.
Uitbreidingen en extra’s
Nieuwe vogels en modules geven het spel extra variatie. Wil je weten welke uitbreiding bij jou past, bekijk dan onze keuzehulp voor uitbreidingen via dit overzicht. Onze ervaring is dat je met meer vogeldiversiteit vaker verrassende combinaties maakt.
Veelgemaakte fouten
- Eieren vergeten te betalen bij kolom twee of verder. Controleer altijd de eierkosten boven de kolom.
- Open aanbod direct aanvullen na het pakken van één kaart. Vullen doe je pas na afronding van de hele actie.
- Dobbelstenen te vroeg opnieuw werpen. Alleen als het vogelhuisje leeg is of alle dobbelstenen exact gelijk zijn.
- Roze eigenschap te vaak gebruiken. Slechts één keer tussen twee van je eigen beurten.
- Cached voedsel of ondergeschoven kaarten later uitgeven. Dat mag niet, ze blijven liggen als punten.
Snelle samenvatting
Speel in je beurt één van vier acties: vogel spelen, voedsel verzamelen, eieren leggen of kaarten trekken. Plaats je blok rechts, schuif naar links en activeer bruine vogels. Betaal bij vogels in kolom twee of verder eieren, naast het vereiste voedsel. Ronde na ronde scoor je ook op een gemeenschappelijk doel. Na vier rondes tel je vogels, doelen, bonussen, eieren, cached voedsel en ondergeschoven kaarten op. De hoogste score wint.
Praktische tips voor beginners
- Bouw vroeg je bos of watergebied op. Goed voedsel of kaartentrek maakt de rest van je beurten efficiënter.
- Kijk vooruit naar ronde doelen en zet tijdig stappen. Eén extra vogel of ei op het juiste moment kan meerdere punten schelen.
- Kies bonuskaarten die passen bij je startkaarten. Een mooie synergie levert vaak meer op dan een losse hoge scorekaart.
- Neem acties één voor één. Door tussendoor vogels te activeren en keuzes te heroverwegen, haal je meer waarde uit dezelfde beurt.
- Vergeet het open aanbod niet te verversen aan het einde van een ronde en weeg telkens af of gedekt trekken beter is.
Wil je onze volledige indruk en speelaanbevelingen lezen, dan vind je een uitgebreide beschrijving in onze Wingspan review. Wij merken dat nieuwe spelers met deze aandachtspunten veel sneller op stoom komen en met meer plezier spelen.
Afsluiting
Met deze complete uitleg van de Wingspan spelregels kun je zonder handleiding aan tafel. Gebruik het schema voor je acties, betaal netjes eierkosten bij kolommen verderop en activeer je vogels van rechts naar links. Wanneer je daarnaast oplet bij het vogelhuisje, het open aanbod en de ronde doelen, merk je dat jouw motor soepel gaat draaien.
Na een paar potjes voel je vanzelf wanneer je moet versnellen met eieren, wanneer je juist kaarten nodig hebt en welke vogels jouw plan afmaken. Veel speelplezier en een rijk gevulde volière gewenst.
Veelgestelde vragen over Wingspan
Hoe werkt de beurtstructuur in Wingspan precies?
In je beurt kies je één actie, plaats je het blok in de meest rechtse vrije kolom van die rij en schuif je het naar links. Je voert eerst de rijactie uit en activeert daarna alle bruine eigenschappen op die rij van rechts naar links. Je hebt in ronde één acht beurten en daarna elke ronde één beurt minder.
Mag ik tijdens kaarten trekken meteen het open aanbod aanvullen?
Nee. Je vult de drie open vogelkaarten pas aan nadat je de hele actie hebt afgerond. Tijdens de actie mag je kiezen tussen open kaarten of van de trekstapel. Kies kaarten één voor één, zodat je eventuele vervolgkeuzes en kaartacties optimaal benut.
Wanneer mag ik het vogelhuisje opnieuw werpen?
Je gooit alle dobbelstenen opnieuw wanneer het vogelhuisje leeg is of wanneer alle zichtbare dobbelstenen exact hetzelfde symbool tonen. In alle andere gevallen laat je de dobbelstenen liggen en pak je er één per keer volgens je actie.
Leveren overgebleven voedselfiches of handkaarten punten op in Wingspan?
Nee. Overgebleven voedsel in je voorraad en kaarten in je hand leveren aan het einde geen punten op. Punten krijg je voor vogels, eieren, cached voedsel, ondergeschoven kaarten, einde van de ronde doelen en bonuskaarten. Zet je middelen dus tijdig om in blijvende punten.
Hoe werken roze eigenschappen tussen beurten?
Een roze eigenschap mag je hoogstens één keer gebruiken tussen twee van je eigen beurten. Ook al wordt de trigger door meerdere spelers veroorzaakt, je activeert die roze vogel maar één keer tot je weer aan de beurt bent geweest. Dit voorkomt dubbel gebruik binnen dezelfde cyclus.




